السّلام عليكم و رحمة اللَّه و بركاته [ سلام بر شما و رحمت و بركات خداوند بر شما باد ] . و بايد كه در وقت سلام دادن قصد سلام بر انبياء و ائمّهء هدى و جميع ملائكه و حفظهء اعمال كنى ، و به گوشهء چشم به جانب راست اشاره نمائى . و ببايد دانست كه جميع آنچه درين فصل ياد كرده شد از افعال و اقوالى كه در نماز به عمل بايد آورد همگى مستحبّ است مگر آنچه به لفظ امر مذكور شده باشد كه آن واجب است . توضيح : [ تفسير مفردات دعاهاى مذكوره ] بدرستى كه بيان كنيم آن چيزى را كه درين فصل واقعست و محتاج به بيانست . مترجم گويد : « ببايد دانست كه اكثر نحويان بر آنند كه اصل « اللّهمّ » « يا اللَّه » است كه حرف ندا را حذف كرده‌اند و ميم مشدّده را عوض آن ملحق ساخته‌اند . و فرّاء كه از مشاهير علماء عربيّت است ذكر كرده است كه : اصل « اللّهمّ » « يا اللَّه آمنّا بالخير » است يعنى « خدايا قصد كن ما را به خير » يعنى بر وجهى كه خير تو به ما رسد ، يا بر وجهى كه اوضاع و احوال ما مقرون به خير باشد و شرّى به ما عايد نگردد . و به واسطهء تخفيف در كلام تعبير از آن عبارت به لفظ « اللّهمّ » شده كه چون بر زبانها كثير الدّوران است و اكثر اوقات تلفّظ به آن واقع مىشود بر زبان گران نباشد . و شيخ رضى كه از اعاظم علماء نحو است كلام فرّاء را رد كرده است و باطل دانسته و دليلى ذكر كرده كه در آن دليل نظر است ، و شيخ المحقّقين مترجم « اربعين » - خلّدت ظلال افضاله الى يوم الدّين - دليل شيخ مذكور را با وجه نظر و دفع اعتراضى كه بر دليل او وارد مىآيد در ترجمهء مذكور در شرح حديث پنجم به احسن نظام سمت انتظام داده‌اند ، رجوع به آنجا بايد نمود « 1 » و لفظ « بارّ » را كه در

--> ( 1 ) سخن مترجم تا اينجاست ، لذا جملهء « و اللَّه أعلم » واقع در صفحه بعد بايد در اينجا قرار گرفته باشد .